Powstało wiele mitów wokół coachingu. Tworzone są memy, żarty, a także strony nawołujące do “delegalizacji” coachingu. Pojęcie wydaje się dla wielu niejasne, niektórzy nie widzą zupełnie sensu “coachowania”, a niekiedy coachowie myleni są z mówcami motywacyjnymi.  

Zatem w poniższym artykule o tym, czym jest coaching, czy jest skuteczny, jakie są jego rodzaje oraz kiedy warto z niego skorzystać.

Jak definiować coaching?

Coaching

Zgodnie z definicją Izby Coachingu „coaching to metoda wspierania rozwoju, realizowana w formie cyklu spotkań pomiędzy coachem a klientem, podczas których coach, poprzez aktywne słuchanie, zadawanie pytań oraz stosowanie innych specyficznych narzędzi i zadań rozwojowych, towarzyszy klientowi w wyznaczaniu ważnych dla niego celów, odnajdywaniu wewnętrznych zasobów potrzebnych do ich realizacji oraz ustalaniu i wdrażaniu planów działań”.

Zatem proces coachingowy to seria spotkań i rozmów coacha i coachee (czyli klienta), zwykle godzinnych lub półtoragodzinnych. Ich celem jest przede wszystkim zmiana i działanie!

Coach poprzez słuchanie i zadawanie pytań umożliwia cochee (czyli klientowi) wyznaczenie ważnych dla siebie celów, odnalezienie wewnętrznych zasobów potrzebnych do ich realizacji, a także ustalenie i wdrożenie planów działań. Coaching ma pomóc osiągnąć stan samoświadomości, poznać i zrozumieć siebie, poczuć się komfortowo i dobrze ze sobą.

Co więcej, coaching:

  • inspiruje i pomaga budować wartościowe postawy, rozwijać nowe strategie zachowań oraz osiągać zamierzone rezultaty,
  • sprawia, że człowiek może lepiej wykorzystywać swoje umiejętności i naturalne zdolności, stanie się osobą bardziej kreatywną i zyska większą motywację.

Kiedy warto rozpocząć coaching, a kiedy nie?

Masz ogromne pragnienie zmiany, jakiś problem, który długo leży nierozwiązany, jakiś aspekt Twojego życia wymaga udoskonalenia, poprawy? Być może cudowne rady nie zadziałały, sam nie bardzo potrafisz wydobyć z siebie zasoby do znalezienia rozwiązania, a może po prostu potrzebujesz czyjegoś wsparcia? Coaching może być dla Ciebie.

Sprawdzi się, jeżeli pragniesz stworzyć plan na przyszłość, lepiej zarządzać czasem, sobą, zmniejszyć napięcie i stres, podnieść samoświadomość, zwiększyć motywację, poprawić nawyki zdrowotne, kondycję, dokonać zmian w życiu prywatnym i zawodowym. Ale uwaga: przymus nie działa! Kluczowa jest Twoja gotowość na zmiany i motywacja.
Decyzja o rozpoczęciu procesu powinna być Twoją świadomą decyzją.

Coaching nie będzie skutkował, jeżeli problemy klienta raczej wymagają wsparcia terapeutycznego, np. uzależnienie od alkoholu, przemoc, molestowanie, trauma związana z wydarzeniami z przeszłości.

Coaching to także nie szkolenie. Jeżeli chcesz nabyć konkretną umiejętność lub wiedzę, wybierz udział w szkoleniu z danego tematu.

Czego można oczekiwać w ramach procesu coachingowego?

Klient zwykle zgłasza się z pewnymi dylematami, tematami, które najczęściej dopiero na sesji przybierają formę celów.

Kluczowym aspektem w pracy coachingowej jest ustalenie jasnego celu. Nie można rozpocząć procesu bez jego określenia, bowiem brak celu prowadzi do pogubienia się. Wkradnie się wówczas chaos, a efektem będzie przypadkowy rezultat.
Dlatego istotne jest wypracowanie i dokładne określenie tego, co zamierzasz osiągnąć w ramach procesu coachingowego oraz odpowiedź na pytanie: po czym poznasz, że osiągnąłeś cel?

Tematy na coaching mogą być przeróżne. Klienci zgłaszają się np. z chęcią lepszego “zarządzania sobą” w czasie, chcą lepiej zarabiać, rozpocząć pracę na własny rachunek, założyć biznes, dowiedzieć się, jak dalej rozwijać karierę zawodową, jak nabyć umiejętności potrzebne do pełnienia nowej roli zawodowej, życiowej, jak radzić sobie ze stresem, jak osiągnąć równowagę w życiu, jak przygotować się do odejścia na emeryturę. Częstymi tematami są także:

  • odnalezienie swoich prawdziwych wartości, motywacji, potrzeb, misji i wizji życia,
  • określenie jasnych celów zawodowych, biznesowych, finansowych, życiowych,
  • znalezienie możliwych rozwiązań realizacji celów oraz stworzenie planu dojścia do celu,
  • odkrycie swoich mocnych stron, potencjału,
  • poszerzenie własnej samoświadomości, poznanie i zrozumienie siebie,
  • zmiana przekonań, które uniemożliwiają lub utrudniają realizację marzeń.
  • pokonanie własnej nieśmiałości;

Warto też mieć na uwadze, że coach nie daje rozwiązania ani gotowych recept. To TY masz w sobie rozwiązania i odpowiedzi na nurtujące Cię pytania.

COACH i COACHEE

Coach towarzyszy w podróży do miejsca, w którym pragniesz się znaleźć. Nie ocenia, nie daje rad ani rozwiązań, ale na początku pomoże sprecyzować Twoje cele, a następnie będzie wspierać Cię w ich realizacji ułatwiając zaplanowanie sposobów działania.

Coach wykorzystuje narzędzia i zadaje pytania pozwalając Ci zobaczyć swoje życie i siebie z innej perspektywy, odkryć siebie być może na nowo. Dowiesz się więcej na swój temat, co dla Ciebie jest ważne, czego naprawdę chcesz,  jakie masz przekonania, które być może utrudniają lub uniemożliwiają ci zmianę i rozwój. 

Coachee to określenie klienta procesu coachingowego, czyli osoby coachowanej. Wybiera temat i cel zarówno całego procesu, jak i poszczególnych sesji. Podczas procesu i wspólnej pracy szuka sposobów rozwiązania swojego problemu, osiągnięcia celu, bowiem ma wszelkie ku temu zasoby. Co więcej, klient może pracować tylko w obrębie swojej strefy wpływu. Nie można bowiem pracować nad aspektami, które nie zależą od nas. 

Coach pyta, a klient zna odpowiedzi

Relacja coacha i coachee opiera się na partnerstwie, szacunku, zrozumieniu, otwartości i zaufaniu. Coach nie doradza, nie jest ekspertem w danej dziedzinie. To klient odpowiedzialny jest za rezultat coachingu. Wynika to z założenia, że człowiek ma wszelkie kompetencje, by swój cel, zamierzenia, a także sukces osiągnąć. To coachee jest źródłem rozwiązań. Wykorzystuje własne możliwości, a dzięki odpowiedniemu wsparciu ze strony coacha stawia przed sobą wyzwania, realizuje cele i wkracza na drogę stałego rozwoju.

W ramach procesu coachee udaje się w “podróż, w której koncentruje się na teraźniejszości (tu i teraz) i z tego miejsca patrzy w przyszłość (aspiracje) tak, jak gdyby była ona rzeczywistością”. Zatem proces coachingowy to droga, którą przebywa klient, a sesje są stacjami w tej podróży. Coach i coachee sprawdzają podczas spotkań, czy kierunek rozwoju jest zgodny z oczekiwaniami i wyobrażeniami klienta.

Przed rozpoczęciem procesu należy ustalić miejsce spotykań (konkretne miejsce, online ), czas trwania i cenę pojedynczej sesji, częstotliwość spotkań, a także inne zasady, w tym np. zasady odwołania sesji, wcześniejszego zakończenia procesu, itp. Jednakże kluczowe jest ustalenie celu procesu (choć podczas pracy może on się zmienić!!).

Rodzaje coachingu

Obecnie można zaobserwować dużą różnorodność specjalizacji w ramach tej metody rozwoju.

Life coaching

Life coaching koncentruje się na tematach i dylematach życiowych; realizowany jest na zlecenie prywatnej osoby. Coaching dotyczy np. związków, relacji partnerskich, zdrowia, niezależności finansowej, realizacji wizji w życiu, planowania przyszłości, rozwoju umiejętności takich jak: kreatywność, decyzyjność, itd. 

Coaching kariery

Coaching kariery koncentruje się na życiu zawodowym i rozwoju klienta. Mogą z niego korzystać zarówno młodzi ludzie, którzy zaczynają planować swoją karierę, szukają swojego kierunku kształcenia, jak i osoby, które czują, że nadszedł czas na zmiany. W ramach procesu klient uświadamia sobie, jakie ma talenty, zainteresowania, wartości, pragnienia i oczekiwania i pod tym kątem planuje swoją ścieżkę rozwoju, która zapewni mu satysfakcję z pracy i życia.
Coachee ma szansę odkryć, co tak naprawdę chce robić oraz jak odnaleźć w sobie siłę, by realizować cele zawodowe, marzenia i żyć na swoich zasadach. Często klienci także chcą zwiększyć efektywność w pracy, lepiej prowadzić spotkania i prezentacje, przygotować się do nowej funkcji, awansu, zmiany obowiązków, zastanawiają się nad zmianą zawodową lub doprecyzowaniem ścieżki kariery, która pozwoli na wykorzystanie ich potencjału.

Business Coaching

Coaching biznesowy koncentruje się na wsparciu przedsiębiorców, menedżerów, ale także specjalistów i dotyczy tematów związanych z rozwojem firmy, rozpoczęciem działalności gospodarczej. Często jest zlecany i opłacany przez firmę.

Executive Coaching

Executive coaching: wspiera menedżerów wyższego szczebla i skupia się na rozwoju potencjału oraz kompetencji menedżerskich, w tym z zakresu leadershipu, poprawy efektywności, wyników w firmie, umiejętności interpersonalnych, komunikacyjnych. Praca coacha z kadrą zarządzającą ma pomóc w ich rozwoju stanowiąc także źródło inspiracji.

Coaching branżowy

W ramach procesu następuje koncentracja na tematyce związanej z konkretną branżą, zawodem lub zadaniach z określonej dziedziny. Można wyróżnić na przykład coaching dla nauczycieli, artystów, lekarzy, handlowców, sportowców, itp.

Coaching grupowy

W coachingu grupowym klientem jest zespół składający się z członków jakiegoś działu firmy bądź zespołu zadaniowego. Coaching grupowy koncentruje się na rozwoju potencjału uczestników grupy, zwykle odnosi się do wzmocnienia pracy zespołowej, rozwoju umiejętności rozwiązywania konfliktów, poprawy relacji i komunikacji w miejscu pracy, efektywności, motywowania.

Istnieją również inne rodzaje coachingu, jak np. coaching: celebrytów, sportowy, mężczyzn, kobiet, menedżerski.

Coachowie a mówcy motywacyjni

We wstępie wspomniałam, że często coaching mylony jest z pracą mówców motywacyjnych. A zatem jaka jest różnica? Czy to faktycznie nie to samo?

Mówca motywacyjny prowadzi wykłady, prelekcje, seminaria, na których dzieli się z uczestnikami swoimi przemyśleniami, doświadczeniami związanymi z rozwojem osobistym, w tym dotyczących np. motywowania, sprawnego działania, asertywnego zachowania, szukania swojej drogi w życiu, a nawet tego, jak się wzbogacić, jak zbudować niezależność finansową. Mówcy zwykle w sposób bardzo emocjonujący dzielą się swoimi przemyśleniami, starając się wywołać wśród uczestników żar, iskrę, która zmotywuje ich do działania. Opowiadają swoje historie pełne sukcesów, porażek, trudności, pokazują jak je pokonali oraz jak odnaleźli własną drogę realizacji celów, marzeń i swoich wizji. To ma zainspirować słuchaczy do podjęcia wyzwań i przezwyciężania trudności wchodząc na swój szczyt.

Czy takie spotkania są dla nas budujące? Zmieniają coś w nas? Inspirują? Motywują? To już pytanie do każdego z osobna.

Coaching natomiast to relacja partnerska, której celem jest zmiana i działanie. Coach w ramach pracy indywidualnej z klientem wspiera go w samodzielnym odkrywaniu drogi do celu. To klient zna wszystkie odpowiedzi i rozwiązania, a rolą coacha jest pomóc mu do nich dotrzeć.

I prawdą jest, że na rynku mamy coachów, którzy zajmują się także prowadzeniem takich prelekcji. Warto jednak zaznaczyć, że coaching i prowadzenie przemówień motywacyjnych wymaga różnych kompetencji. Co więcej, osoby pragnące skorzystać z coachingu lub wykładu motywacyjnego zachęcam do poszerzenia wiedzy na temat tych profesji, by nie pomylić obu działalności oraz uniknąć rozczarowania.

Mam jednak nadzieje, że zawarte informacje pomogą Wam odróżnić obie role i wybierzecie rozwiązanie idealne dla siebie i swojej obecnej sytuacji.

Pozdrawiam,

A jakie WY macie uwagi i opinie na temat coachingu? Napiszcie w komentarzu, co myślicie :0

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.