Doświadczając prężnie rozwijającej się kariery pamiętajmy o stresie, a właściwie o tym, by nim odpowiednio zarządzać.

“Stres to stan wzmożonego napięcia nerwowego, będący reakcją na działanie negatywnych bodźców fizycznych lub psychicznych” (stres, słownik języka polskiego, PWN).

Hans Seley, endokrynolog pochodzenia węgierskiego, wprowadził do użycia pojęcie stresu oraz stworzył koncepcję pozytywnej i negatywnej odpowiedzi na stres. Twierdził, że nie wszystkie stresy są dla nas złe. Co więcej, stres może okazać się dobry, wszystko zależy od nas, a dokładnie od naszej odpowiedzi na stresor. Sądził, że stres jest źródłem wielu chorób psychosomatycznych. Zaobserwował bowiem, że ludzie mający różne choroby wykazują podobne objawy, a jako przyczynę tych chorób wskazał właśnie stres.

Stres działa podobnie i występuje zarówno na skutek dobrych, jak i złych wiadomości, w przypadku pozytywnych i negatywnych impulsów.

Reakcja stresowa może zostać wywołana przez wiele czynników, od błahostek, jak stanie w korku ulicznym, po istotne wydarzenia w naszym życiu jak ślub, narodziny dziecka czy śmierć bliskiej osoby. Stres, który dotyka nas przed egzaminem, okazuje się bardzo przydatny, pozwala nam lepiej się skoncentrować, jesteśmy w stanie wykonać większy wysiłek. Stąd wniosek, że krótkotrwała reakcja na stres jest potrzebna, ma pozytywne skutki, może nam pomóc osiągnąć zakładany cel.

Jest stresor i co dalej? Co dzieje się w naszym organizmie?

Czujemy nerwowość, napięcie, wydzielają się adrenalina i noradrenalina, tzw. hormony stresu. W organizmie zachodzą zmiany fizjologiczne, by przygotować organizm do walki lub ucieczki, mózg i mięśnie muszą dostać odpowiednią ilość energii. Następuje wzrost ciśnienia krwi, szybsza praca serca, przyspieszenie tętna. Do krwi uwalnia się większa ilość glukozy, cholesterolu, nasz organizm jest w stanie podwyższonej gotowości, by poradzić sobie z realizacją zadania.

“Całkowita wolność od stresu to śmierć, gdyż stres obecny jest w każdym ludzkim działaniu”
Hans Seley

Brak stresu nas rozleniwia, odczuwamy nudę, brak wyzwań, brak motywacji. Można pokusić się wręcz o stwierdzenie, że życie bez stresu byłoby nie tylko nudniejsze, ale także pozbawione niektórych osiągnięć. A to z kolei mogłoby doprowadzić do depresji i niskiej samooceny. Dlatego potrzebne nam takie pobudzenie, iskra, która powoli nam pójść krok dalej, ruszyć z miejsca.

Wyróżnia się dwa rodzaje reakcji na stres: pozytywną, która nas motywuje i negatywną, która nas demotywuje, a w dłuższej perspektywie wywołuje negatywne konsekwencje dla naszego zdrowia. Esustres, czyli pozytywna reakcja na stresor, motywuje nas, dzięki czemu jesteśmy w stanie poradzić sobie z wyzwaniem, zadaniem. Stres jest taką iskrą, która pomaga nam osiągnąć cel, zachęca nas do działania, robimy rzeczy, których być może, bez tego napięcia, nie bylibyśmy w stanie zrobić. Jest to impuls, która ułatwia nam podjęcie ryzyka.

To, czy stres nas zmotywuje czy wręcz przeciwnie uzależnione jest od naszych przekonań, doświadczeń, predyspozycji jak np. umiejętności radzenia sobie ze stresem, od naszego postrzegania danej sytuacji, spojrzenia na życie, wiary w siebie, poczucia kontroli nad sytuacją, a także od czynników zewnętrznych, takich jak warunki życia, pracy, kontakty społeczne, relacje ze współpracownikami, rodziną, przyjaciółmi.

To jak radzimy sobie ze stresem zależy od naszej podatności na stres, doświadczenia i obycia ze stresującymi sytuacjami, wiedzy o rzeczywistym zagrożeniu, umiejętności kontrolowania własnych reakcji, wsparcia innych ludzi

Każdy z nas może daną sytuację ocenić na różne sposoby, dlatego co innego jest stresem dla każdego z nas. Reakcja strachu czy napięcia poprzedzona jest oceną sytuacji. Co więcej, stres powstaje nie tylko na skutek działania czynników zewnętrznych, ale także jest objawem naszej konstrukcji psychofizycznej, wynika z naszej oceny sytuacji, naszych oczekiwań, przewidywanych zdolności sprostania zadaniom. Jeżeli oczekiwania, trudność zadań przewyższa nasze umiejętności, wówczas doświadczamy stresu, lęku, strachu. Na skutek czego zmieni się nasze zachowanie i zachodzą zmiany w naszym organizmie.

Brak stresu źle. Za dużo też niedobrze.

Stres mobilizuje do działania, wyzwala w nas energię. Trudności na drodze do celu stają się dla nas wyzwaniami. Stres pozytywny podnosi poziom energii, pomaga skupić się na działaniu, na konkretnym problemie. To zasługa wspomnianej wyżej adrenaliny, która jest wydzielana w reakcji na bodziec stresowy, i która pobudza do działania, orzeźwia umysł.

Warto jednak pamiętać, że jeżeli stan podwyższonej gotowości utrzymuje się miesiącami lub latami, okazuje się bardzo szkodliwy. Utrzymywanie się stanu podwyższonej gotowości przez dłuższy czas i brak odreagowania tego zasobu energii, rozładowania napięcia powoduje spadek odporności organizmu, odczuwamy niepokój, co może doprowadzić do depresji, a nawet chorób fizycznych. W przypadku długotrwałego stresu, w organizmie dochodzi do wydzielania kortyzolu, a jego podniesiony przez dłuższy czas poziom może powodować choroby serca, cukrzycę, zwiększa ryzyko zawału serca, udaru mózgu. Nasz mózg szybciej się starzeje.

Odreaguj

Każda zmiana wywołuje w nas stres, nie mamy możliwości unikania sytuacji niechcianych, nowych czy nieprzewidzianych. Rachunki będą przychodzić, życie zawodowe zawsze będzie wymagające, a doba zawsze będzie miała tylko 24 godziny. Dlatego stresu nie należy unikać, wyeliminować.

Co więcej, warto pamiętać, że stres jest zasobem energii, który należy spożytkować, odreagować. Jeżeli nie zużyjemy tej energii, będzie się ona kumulować, negatywnie wpływać na nasze zdrowie i osłabiać nasz układ odpornościowy. Stąd wniosek, że “sposobem na stres” jest po prostu jego odreagowanie. Dzięki temu nasz organizm będzie mógł się zregenerować.

Nie mamy możliwości kontrolowania każdego aspektu naszego życia, musimy się skonfrontować z problemem, stresorem, ale przede wszystkim musimy nauczyć się radzić sobie ze stresem. Stresu z życia wyeliminować się nie da, a nawet nie warto próbować, dlatego znajdźmy sposób na radzenie sobie z nim. Znajdźmy swoje remedium.
A modniej mówiąc: nauczmy się nim zarządzać 🙂


Do poczytania:

i obejrzenia:

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany.